Banner tin

Đền Xã Tắc - Di tích cấp Quốc gia nơi địa đầu Tổ Quốc.

Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch vừa ban hành Quyết định số 3238/QĐ-BVHTTDL ngày 4/11/2020 về việc xếp hạng Di tích cấp Quốc gia đối với Di tích lịch sử đền Xã Tắc (phường Ka Long, TP Móng Cái, tỉnh Quảng Ninh). Đây là tin vui với Thành phố Móng Cái nhân dịp kỷ niệm 15 năm ngày Di sản Văn hóa Việt Nam (23/11/2005 - 23/11/2020).

Bằng xếp hạng Đền Xã Tắc - Di sản cấp Quốc gia

Đền Xã Tắc tọa lạc tại một vị trí đặc biệt, cạnh bờ sông Ka Long (Ranh giới biên giới Việt – Trung), thuộc khu 3 phường Ka Long, thành phố Móng Cái. Năm 2005 , di tích đền Xã Tắc đã được công nhận là di tích cấp Tỉnh - theo quyết định số: 2332/QĐ-UBND tỉnh Quảng Ninh ngày18/7/2005.

Đền Xã Tắc - cột mốc vững bền nơi biên cương Tổ Quốc

Theo Hồ sơ xếp hạng di tích, Đền được xây dựng vào khoảng cuối thế kỉ XIII, đầu thế kỷ thứ XIV dưới thời nhà Trần để thờ thần Xã Tắc – Bản cảnh thành hoàng của châu Móng Cái xưa. Tại đây thờ Xã Tắc Đại Vương, Hưng Nhượng Đại Vương Trần Quốc Tảng, Cao Sơn Đại Vương, Long thần thổ địa của bản thôn và các vị tiên công của những dòng họ đã có công đến khai khẩn vùng đất này. Năm 2005, đền đã được UBND tỉnh Quảng Ninh xếp hạng là di tích lịch sử - văn hóa cấp tỉnh.

Theo lời kể của các cụ cao niên sống quanh khu vực này, trước kia, Đền Xã Tắc được xây dựng tại mép sông Thác Mang với quy mô khá lớn gồm ba gian nhà, mặt quay về hướng Nam, mái lợp ngói âm dương. Đầu thế kỷ XX, trong một lần bão lớn, Đền bị sạt lở và được nhân dân di chuyển vào trong khu vực Xoáy nguồn với quy mô nhỏ hơn trước. Trải qua những biến đổi thăng trầm của thời gian, đến nay, đền được trùng tu nhiều lần, lần trùng tu lớn nhất là vào năm Kỷ Mão 1879. Trong cuộc chiến tranh biên giới phía Bắc năm 1979, đền bị phá hủy, chỉ còn lại một vài tấm bia và nền móng cũ. Sau năm 1989, đền được phục hồi lại với quy mô nhỏ. Để đáp ứng mong mỏi của quần chúng nhân dân dân muốn có một cơ sở thờ tự khang trang, quy mô, năm 2009, đền Xã Tắc đã được UBND tỉnh Quảng Ninh ra Quyết định cho phép phục hồi và giao cho UBND thành phố Móng Cái làm chủ đầu tư giai đoạn I và BTS Giáo hội phật giáo tỉnh Quảng Ninh làm chủ đầu tư giai đoạn II, triển khai dự án bằng nguồn vốn xã hội hóa.

Đền Xã Tắc ngày nay được xây dựng theo hướng Nam, trên một khu đất cao, thoáng mát với diện tích khuôn viên khoảng 20.000m2 , phía Đông giáp sông Ka Long, ba mặt còn lại giáp với khu vực đất thuê của công ty liên doanh khách sạn Hồng Vận. Ngôi đền chính có diện tích 308 m2, được xây dựng theo kiểu chữ “công”. Trong đó: tòa tiền đường gồm ba gian hai chái, hai gian chung đường và ba gian hậu cung. Đền được xây dựng chủ yếu bằng gỗ lim, mái lợp ngói vảy rồng, tường xây gạch. Đền được xây hai tầng tám mái với những họa tiết hoa văn chạm trổ truyền thống, tinh xảo, mái lợp ngói mũi hài. Hiện nay, Đền Xã Tắc vẫn còn lưu giữ được ba tấm bia cổ có niên đại từ những năm 1879, trên đó có ghi danh những người đã góp công, góp của để trùng tu, xây dựng lại đền.

Hoa văn trên các bức hoành phi câu đối được chạm khắc tinh xảo

Đền Xã Tắc là  một di tích lịch sử văn hóa có quy mô lớn và lịch sử lâu đời. Đây từng là địa điểm sinh hoạt tín ngưỡng, tâm linh linh thiêng của cư dân Móng Cái và các vùng lân cận, ngoài những ngày cúng rằm và mồng một hàng tháng. Hàng năm, tại đền còn diễn ra 5 ngày lễ chính là ngày 16/1, 2/5, 16/8, 16/12, 18/12 (ÂL). Trong những ngày này, người dân trong khu vực được chia thành 5 tổ. Trong một năm, mỗi tổ được phân công lo một lễ chính. Ngày 16/1 là ngày lễ cầu an.

Lễ hội đền Xã Tắc gồm phần Lễ và phần Hội. Phần lễ gồm các nghi lễ chính như: Lễ cấp thủy (lấy nước) tại đền Xã Tắc - bến sông Ka Long - ngã ba Soáy Nguồn; lễ mộc dục (tắm tượng) tại đền; lễ nghinh thần (rước thần Xã, thần Tắc du hương/du xuân) theo cung đường từ đền Xã Tắc - đường Tuệ Tĩnh - cầu Hòa Bình - đại lộ Hòa Bình - vòng xuyến Trà Cổ - đường Hùng Vương - cầu Ka Long và trở về đền; lễ an vị tượng tại đàn tế; lễ tế Xã Tắc; lễ dâng lễ vật của các địa phương, các cơ quan, đơn vị, nhân dân trên địa bàn thành phố; lễ cúng chúng sinh; lễ thả thuyền giấy, đèn hoa đăng trên sông Ka Long; lễ xuất tịch tại đền Xã Tắc. Phần hội có chương trình trình diễn văn nghệ dân gian, các trò chơi truyền thống. Với người dân sống trên địa bàn, đền Xã Tắc từ lâu đã trở thành một chốn linh thiêng để họ gửi gắm những tâm tư, nguyện vọng rất đỗi đời thường của mình. Dần dần, ngôi đền không chỉ mang ý nghĩa là một cơ sở thờ tự, một nơi thể hiện văn hóa, tín ngưỡng của người Việt mà nó còn chứa đựng một ý nghĩa văn hóa to lớn hơn. Lệ tế Xã tắc đã vượt ra khỏi phạm vi thờ thần của một làng, hay một khu vực và trở thành ngôi đền thờ của thần non sông, đất nước đúng như ý nghĩa của cụm từ “Sơn hà Xã Tắc”.

Nằm ở vị trí địa đầu của Tổ Quốc, đền Xã Tắc từng là nơi ghi dấu bao thăng trầm, của lịch sử. Nhưng dù ở thời nào, dù bĩ cực hay thái lai người dân nơi đây vẫn không quên hương khói, phụng thờ. Đây không chỉ là một địa danh thu hút khách tham quan du lịch, một địa điểm văn hóa tâm linh. Nó đã trở thành một “cột mốc” vững bền khẳng định chủ quyền lãnh thổ Quốc gia, ghi dấu ấn lịch sử nơi ông cha ta thời trước trấn yên bờ cõi và khẳng định nét đặc trưng trong sinh hoạt văn hóa, tín ngưỡng của nhân dân Việt Nam nơi địa đầu biên cương của Tổ quốc./.

Tin cùng chuyên mục

Chủ tịch UBND TP Móng Cái Hồ Quang Huy gặp mặt các nhà đầu tư

Chủ tịch UBND TP Móng Cái Hồ Quang Huy gặp mặt các nhà đầu tư


Phó Chủ tịch thường trực UBND TP Móng Cái gặp gỡ, lắng nghe đề nghị của người dân liên quan đến lĩnh vực đất đai

Phó Chủ tịch thường trực UBND TP Móng Cái gặp gỡ, lắng nghe đề nghị của người dân liên quan đến lĩnh vực đất đai


Nhân rộng những tấm lòng vì người nghèo

Nhân rộng những tấm lòng vì người nghèo


Bế mạc giải Bóng đá thiếu niên nhi đồng Thành phố Móng Cái năm học 2020 - 2021.

Bế mạc giải Bóng đá thiếu niên nhi đồng Thành phố Móng Cái năm học 2020 - 2021.


Giao lưu cầu lông chào mừng đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIII của Đảng.

Giao lưu cầu lông chào mừng đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIII của Đảng.


Móng Cái: Chủ động phòng chống rét đậm rét hại

Móng Cái: Chủ động phòng chống rét đậm rét hại


Bí thư Tỉnh ủy Nguyễn Xuân Ký kiểm tra tuyến biên giới Móng Cái

Bí thư Tỉnh ủy Nguyễn Xuân Ký kiểm tra tuyến biên giới Móng Cái


Mang Tết ấm đến hội viên có hoàn cảnh khó khăn

Mang Tết ấm đến hội viên có hoàn cảnh khó khăn


Sẻ giọt máu đào - Trao niềm hy vọng

Sẻ giọt máu đào - Trao niềm hy vọng


Tăng cường đảm bảo công tác phòng cháy chữa cháy dịp Tết Nguyên đán Tân Sửu 2021

Tăng cường đảm bảo công tác phòng cháy chữa cháy dịp Tết Nguyên đán Tân Sửu 2021


Triển khai nhiệm vụ công tác Hội Nạn nhân chất độc Da cam Dioxin Thành phố năm 2021

Triển khai nhiệm vụ công tác Hội Nạn nhân chất độc Da cam Dioxin Thành phố năm 2021


Quyết liệt các biện pháp phòng chống dịch Covid - 19

Quyết liệt các biện pháp phòng chống dịch Covid - 19


Tuyên truyền phòng chống dịch bệnh Covid - 19 và xuất nhập cảnh trái phép

Tuyên truyền phòng chống dịch bệnh Covid - 19 và xuất nhập cảnh trái phép



Móng Cái siết chặt kiểm soát người, phòng chống dịch covid- 19

Móng Cái siết chặt kiểm soát người, phòng chống dịch covid- 19